Có bao giờ bạn nằm thao thức lúc nửa đêm, rồi tự nhiên tự hỏi: nếu hồi đó mình chọn khác một chút, thì giờ này mình đang ở đâu? Mình thì có, và còn thường xuyên. Nên khi nghe tới cuốn Thư Viện Nửa Đêm của Matt Haig, mình đọc thử ngay — không ngờ nó trả lời đúng câu hỏi đó, theo cách mình không lường trước được.
Nora Seed, 35 tuổi, sống ở một thị trấn nhỏ bên Anh. Trong một ngày tồi tệ, cô mất việc, con mèo Voltaire vừa chết, còn anh trai Joe thì đã lâu không nói chuyện. Cô nhìn lại đời mình, thấy toàn lựa chọn sai lầm, rồi quyết định cuộc đời này không đáng sống nữa. Nhưng khi Nora mở mắt ra, cô đang đứng giữa một thư viện bao la, nơi đồng hồ đứng im mãi mãi ở con số mười hai giờ đêm.
Ảnh: Josh Sorenson — Pexels
Mỗi cuốn sách là một cuộc đời chưa từng sống
Người dẫn Nora đi thăm thư viện là cô Elm, cô thủ thư hồi nhỏ. Cô Elm giải thích: thư viện nằm giữa sự sống và cái chết, mỗi cuốn sách trên kệ là một phiên bản cuộc đời Nora có thể đã sống, nếu cô chọn khác đi. Cô có thể bước vào bất kỳ cuốn sách nào, sống thử, và nếu thấy cuộc đời nào đáng sống thì ở lại đó vĩnh viễn.
Nora bắt đầu bằng cuốn Sách Những Điều Tiếc Nuối, rồi lần lượt thử các cuộc đời khác: ở lại với người yêu cũ Dan thì anh ta vẫn phản bội; làm ngôi sao nhạc rock thì anh trai Joe chết vì sốc thuốc; thành vận động viên bơi Olympic thì mẹ xa cách. Kể cả cuộc đời giảng viên triết ở Cambridge mà cô hằng mơ, cũng có bí mật đen tối. Cuộc đời nào cũng có đau khổ và mất mát, không ngoại lệ. Cái mình cứ tưởng “nếu ngày đó mình chọn khác thì mọi thứ sẽ tốt hơn” — hoá ra chỉ là mình tô hồng những con đường chưa đi.
Cuộc đời đẹp nhất vẫn có chỗ trống
Có một cuộc đời Nora thấy gần như hoàn hảo: làm vợ Ash, một bác sĩ tốt bụng, có con gái Molly đáng yêu và chú chó tên Plato. Nhưng rồi cô nhận ra cuộc đời đó không phải do cô xây nên — nó là thành quả của một Nora khác, một Nora đã không bỏ lỡ buổi cà phê năm xưa. Đẹp thật, nhưng không phải của cô. Và đó là lúc Nora hiểu ra điều quan trọng nhất: vấn đề không phải cuộc đời mình tệ, mà là mình chưa từng trân trọng nó.
Ảnh: Ingrid Santana — Pexels
Đọc tới đoạn thư viện bắt đầu cháy, Nora chọn cuốn sách cuộc đời gốc — những trang giấy trắng tinh — và viết lên đó hai chữ “I AM ALIVE”, mình vừa xúc động vừa nhẹ nhõm. Mình chợt nhớ hồi trẻ, có những chuyện mình tiếc tới mức tưởng nó định nghĩa cả đời mình. Giờ nhìn lại, cái đáng tiếc nhất không phải chuyện đã qua, mà là thời gian dành để tiếc nó. Matt Haig viết một câu mình thích lắm, đại khái: “Đừng bao giờ xem thường tầm quan trọng to lớn của những điều nhỏ nhặt” — bữa cơm gia đình, buổi cà phê với bạn, một chiều đi bộ không mục đích. Những thứ đó cộng lại mới là cuộc đời mình, chứ không phải mấy cột mốc lớn.
Cảm nhận của mình
Matt Haig từng trải qua trầm cảm nặng, nên cuốn này không phải triết lý suông của người ngoài cuộc. Nó viết về nỗi tuyệt vọng, nhưng cách kể nhẹ nhàng, có duyên. Mình chấm cuốn này 9/10 — trừ một điểm vì vài đoạn giữa hơi dài, nhưng thông điệp thì đáng cả một tủ sách.
Nếu có một thư viện nửa đêm, bạn sẽ mở cuốn sách nào đầu tiên? Và bạn có dám chắc cuộc đời trong đó tốt hơn cuộc đời mình đang sống không? Mình thì sau khi đọc xong, câu trả lời của mình đã khác rồi.
Bài review sách liên quan